BCCCAP00000000000000000000863

PROLOGVS IN METAPHYSICAM 407 31. Ad propositum, res non dependens a racione quantum ad esse nec quantum ad modum essendi, est nobilior re dependente a racione quantum ad modum essendi, et res dependens a racione quantum ad modum essendi solum est nobilior re dependente a racione quantum ad utrumque, scilicet quantum ad esse et quan- M lvb tum I ad modum essendi. 5 32. Cum ergo phisica sit de re non dependente a racione quantum ad esse nec quantum ad modum essendi, et mathematica sit de re dependente quantum ad modum essendi solum, et politica sit de re dependente quantum ad utrumque, sequitur quod phisica ex parte subiecti sit nobilior mathematicá, et mathematica, ex parte subiecti, sit nobilior methaphisicá, et methaphisica ex parte subiecti sit 10 nobilior politicá, licet quantum ad certitudinem sit e conuerso, quia sciencia, que est de rebus abstractis a motu, est cercior scienciá que est de rebus subiectis motui, eo quod motus sit causa uariabilitatis et instabilitatis et, per consequens, incertitu– dinis; mathematica autem est de rebus abstractis a motu et mutacione; phisica est de rebus subiectis motui, secundum PHILOSOPHUM VI Methaphisice, quare 15 mathematica est cercior phisicá. <Sciencia de uniuersalibus est cercior sciencid de particularibus > 33. Similiter, sciencia que est de uniuersalibus est cercior scienc1a que est de particularibus quia particularia sunt magis uariabilia uniuersalibus; phisica autem, 20 per se et primo, est de particularibus, mathematica de uniuersalibus, politica autem de accionibus humanis sensibilibus, quare phisica est cercior politicá: et sic patet quod ex parte obiecti, phisica est nobilior mathematicá, et mathematica nobilior politicá; ex parte uero certitudinis e conuerso, quia mathematica est cercior phisicá; phisica est cercior politicá; ordine uero acquisicionis, phisica est 25 prior mathematicá, et mathematica prior politicá: patet, quia sciencia que est de sensibilibus est prior, ordine doctrine, scienciá que est de rebus abstractis a sensibi- 2 dependente] pendente S 3 et] deadd. etexp. S I solum] selum (!) S 7 quamum ad 1 ] om. S I et mathcmatica] cum marthematica (!)SI dependente] dependenti S 8 et] cum SI dependente] dependenti S 9 subiecti] obiecti (?) S I mathematica] methaphisica S I et mathematica] om. S 1 Osubiecti 1 ] obiecti S I methaphisica... 11 nobilior] om. M I et] cum S I subiecti 2 ] obiecti S 11 sit...conuerso] om. S 12 abstractis...rebus 2 ] om. S 13 uariabilitatis] uarietatis S 14 mathematica... 15 Methaphisice] om. M I mathematica] mechanica S 16 mathematica] metha– phisica S 20 uariabilia] notabilia (?) S 21 per...est] inv. SI particularibus] principalibus SI mathematica de] om. S 22 autem] om. M 23 ex] om. S I obiecti] obiecti (?) S I mathcmaticá...mathematica] mecanicii, et mechanica S 15 Philosophum...Mcehaphisice: ARISTOTELES LATINUS,Metaphysica, VI, 1, [102Sb19-20], (AL, XXV /2), 116: "Quoniam vero physica scientia ese circa genus quoddam entis (nam circa ealem ese subsean– eiam in qua ese principium motus et status in ea)".